Tự do tài chính là gì? 7 cấp độ tự do tài chính theo Grant Sabatier

Dù là người mới đi làm hay đã có sự nghiệp ổn định thì tự do tài chính cũng là mục tiêu chung mà nhiều người hướng đến. Vậy tự do tài chính là gì? Làm cách nào để đạt được tự do tài chính? Hãy cùng Thẻ Vip miền Trung khám phá rõ hơn bản chất của tự do tài chính qua bài viết dưới đây.

Mục lục

Tự do tài chính là gì?

Tự do tài chính là tự làm chủ tài chính của bản thân một cách độc lập. Cụ thể, đây là trạng thái mà con người có đủ tiền để chi trả các nhu cầu hàng ngày hay đưa ra các quyết định mà không bị chi phối bởi tài chính. Biểu hiện của một người có tự do tài chính là có dòng tiền ổn định, được sống cuộc sống sung túc, không phải gánh các khoản nợ hay không cần lo lắng những hoá đơn,…

“Tự do tài chính” hiện đang là vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm, đặc biệt là đối với các bạn trẻ, vì đây là mục tiêu mà nhiều người đang hướng đến.

Tự do tài chính là gì?
Tự do tài chính là gì?

Tự do tài chính cần bao nhiêu tiền?

Khi đạt được tự do tài chính cá nhân, bạn có thể sống theo ý muốn mà còn không lo lắng về tiền bạc nữa. Bạn có thể thoải mái chi trả cho những nhu cầu bản thân như ăn uống,  vui chơi giải trí, sức khỏe, sở thích cá nhân,…

Cần bao nhiêu tiền để tự do tài chính?

Nhiều người nghĩ rằng để đạt được ngưỡng tự chủ tài chính cá nhân cần rất nhiều tiền và đặt ra câu hỏi rằng “Cần bao nhiêu tiền để tự do tài chính?”. Nhưng trên thực tế thì không có con số cụ thể để đạt ngưỡng tự do tài chính cá nhân. Bởi vì nhu cầu của mỗi người là khác nhau nên việc cân đối giữa thu nhập cá nhân và chi tiêu là rất quan trọng nhất.

Tự do tài chính cần bao nhiêu tiền?
Tự do tài chính cần bao nhiêu tiền?

Việc bạn cần làm là xác định được nhu cầu của bản thân để lập kế hoạch tài chính cụ thể, tính toán khoản thu chi và khoản tiền tiết kiệm hợp lý để cuộc sống dư giả, không phải suy nghĩ nhiều. Số tiền bạn cần chuẩn bị để đạt mốc tự do tài chính phải đáp ứng được các khoản chi phí, nhu cầu cơ bản của bản thân. Có thể kể đến một số chi phí sau:

  • Khoản chi tiêu bắt buộc cho sinh hoạt mỗi ngày gồm có chi phí nhà ở, ăn uống, điện nước, di chuyển,… 
  • Khoản chi phí không bắt buộc cho nhu cầu giải trí, duy trì các mối quan hệ: Tiền hiếu hỷ (cưới hỏi, ma chay), tiền cafe với bạn bè, du lịch, thiện nguyện,…
  • Quỹ khẩn cấp dùng cho các trường hợp khẩn cấp như ốm đau, bệnh tật, sự cố bất ngờ có thể xảy ra trong tương lai.
  • Chi phí dự phòng cho các dự định tương lai như mua nhà, mua xe…
  • Chi phí cho học tập, đầu tư và phát triển bản thân,…

Quy tắc 4% trong tự do tài chính là gì?

Đây nguyên tắc cơ bản mà người có kế hoạch tự do tài chính nghỉ hưu sớm cần nắm rõ và tuân thủ theo.

Có thể hiểu như sau, bạn đạt ngưỡng tự do tài chính khi đã sở hữu số tiền gấp 25 lần tổng chi phí sinh hoạt trong 1 năm của bản thân. Sau khi nghỉ hưu, bạn sẽ trích 4% số tiền mình có để phục vụ sinh hoạt, chi tiêu mỗi năm. 

Các bạn cần hiểu rõ bản chất tự do tài chính là gì và có thể áp dụng quy tắc 4% để tính toán số tiền cần thiết để bản thân đạt ngưỡng tự do tài chính và nghỉ hưu sớm. Quy tắc này được phát triển bởi William P. Bengen sau khi phân tích thị trường suốt 75 năm, ông nhận thấy rằng: “Trong chu kỳ 30 năm, 90% nhà đầu tư có thể bảo toàn được khoản tiền đầu tư của mình khi mỗi năm chỉ rút ra 4% số tiền ấy, với mức lạm phát trung bình khoảng 3%”.

Quy tắc 4% trong tự do tài chính là gì?
Quy tắc 4% trong tự do tài chính là gì?

Công thức tự do tài chính:

Chi phí chi tiêu 1 tháng  x  12 tháng / 4% = Số tiền cần để tự do tài chính

Ví dụ: Giả sử trung bình mỗi tháng bạn chi tiêu 20 triệu

Áp dụng công thức, ta có 20 triệu x 12 tháng / 4% = 6 tỷ

Hoặc 20 triệu x 12 tháng x 25 = 6 tỷ.

Đây là số tiền bạn cần tích lũy để có thể rút 4% mỗi năm mà không ảnh hưởng đến số tiền gốc ban đầu. Khi tích lũy đến 6 tỷ bạn có thể tự do tài chính và nghỉ hưu sớm.

Xu hướng tự do tài chính và nghỉ hưu sớm trong giới trẻ hiện nay

Nghỉ hưu sớm đang là một trong các xu hướng phổ biến thu hút nhiều người trẻ hiện nay.

Xu hướng nghỉ hưu sớm là gì?

FIRE (Financial Independence – Retire Early) – độc lập tài chính, nghỉ hưu sớm  nghĩa là đạt đến ngưỡng tự do tài chính và nghỉ hưu trước độ tuổi nghỉ hưu theo quy định.

Nghỉ hưu sớm là cách để mọi người tận hưởng cuộc sống thoải mái mà không bị ảnh hưởng bởi căng thẳng trong công việc, mối quan hệ công sở hay đối tác. Nhiều nước Á Đông có văn hóa làm việc đến kiệt sức như Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản… gây áp lực lên tinh thần và sức khỏe của người lao động. Vì vậy, giới trẻ hiện nay có ý tưởng mới muốn thoát ra khỏi vòng luẩn quẩn của công việc, hướng đến một cuộc sống thoải mái hơn và thuật ngữ FIRE ra đời.

Xu hướng nghỉ hưu sớm là gì?
Xu hướng nghỉ hưu sớm là gì?

Đặc điểm của tự do tài chính nghỉ hưu sớm

  • Độc lập tự do là đặc điểm đầu tiên khi nhắc đến của FIRE. Ngoài tự chủ tài chính, FIRE còn giúp bạn độc lập ở nhiều khía cạnh khác trong cuộc sống.
  • Độ tuổi nghỉ hưu trung bình hiện nay là 55-60 nhưng với xu hướng nghỉ hưu sớm, người trẻ chọn nghỉ hưu sớm ở độ tuổi 40 – 45 hoặc sớm hơn.
  • Nghỉ hưu sớm đồng nghĩa với việc bạn không còn đối mặt với những áp lực trong công việc hay các vấn đề xã hội phiền phức và không cần thiết.
  • Nghỉ hưu sớm giúp bản thân có nhiều thời gian dành chăm lo sức khỏe và  gia đình hay thực hiện những kế hoạch và ý tưởng cá nhân hoặc đi du lịch khám phá những vùng đất mới.
  • Những người nghỉ hưu sớm có thể đạt được ngưỡng tự do tài chính thông qua tiết kiệm hoặc các nguồn thu nhập khác mà không cần phải làm việc. 
  • Những người có ý định nghỉ hưu sớm thường đạt mức tự do tài chính, tình hình tài chính và thu nhập cũng khá hơn so với những người khác, đời sống vật chất và tinh thần cũng cao hơn.

Để cuộc sống không khó khăn khi về già bạn nên theo đuổi lối sống tối giản, lập kế hoạch chi tiêu hợp lý và hướng đến FILE càng sớm càng tốt.

Có nên nghỉ hưu sớm hay không?

Việc có nên nghỉ hưu sớm hay không là quyết định và mong muốn của mỗi người. Nếu muốn nghỉ hưu sớm bạn cần hiểu rõ tự chủ tài chính là gì để lên kế hoạch tài chính rõ ràng cho việc nghỉ hưu sớm. Tuy nhiên, nghỉ hưu sớm cũng mang lại những tác động tiêu cực như:

Có nên nghỉ hưu sớm hay không?
Có nên nghỉ hưu sớm hay không?
  • Xã hội mất đi người lao động chất lượng cao.
  • Bạn phải cắt giảm chi tiêu, tiết kiệm để nghỉ hưu sớm nhiều hơn.
  • Giảm các mối quan hệ với mọi người xung quanh.

Vì thế, bạn hãy xem xét tuỳ mục đích và kế hoạch của mình mà đưa quyết định có nên nghỉ hưu sớm hay không nhé!

Khi nào thì bạn được nghỉ hưu sớm?

  • Chỉ nghỉ hưu sớm khi bạn đã tiết kiệm được một khoản tiền nhất định để trang trải các chi phí sinh hoạt thoải mái đến cuối đời.
  • Chỉ nên nghỉ hưu sớm nếu bạn có nguồn thu nhập thụ động, đảm bảo nguồn tài chính luôn được gia tăng và tái đầu tư. Bạn có thể gửi tiền tiết kiệm lấy lãi hàng tháng hoặc đầu tư tài chính, bất động sản…
  • Chỉ nên nghỉ hưu sớm nếu bạn đã lập kế hoạch cụ thể cho tương lai, giữ tinh thần luôn ổn định về tinh thần. 

7 cấp độ tự do tài chính theo Grant Sabatier – Bạn đang ở cấp độ nào?

7 cấp độ tự do tài chính theo Grant Sabatier
7 cấp độ tự do tài chính theo Grant Sabatier

Cấp độ 1: Rõ ràng (Clarity)

Như Grant Sabatier từng nói: “Bạn không thể đến nơi mình muốn nếu không biết mình bắt đầu từ đâu.” Vì vậy, ở cấp độ thứ nhất này, điều cần làm là nắm rõ tình hình tài chính cá nhân. Cụ thể là xem xét bản thân có bao nhiêu tiền, nợ bao nhiêu, định hướng trong tương lai là gì,…

Cấp độ 2: Tự túc (Self – sufficiency)

Ở cấp độ 2, tự túc có nghĩa là bạn tự bước đi trên đôi chân của mình về mặt tài chính. Để thực hiện được, bạn phải kiếm đủ số tiền để chi trả chi phí sinh hoạt mà không cần bất kỳ trợ giúp nào từ bên ngoài. Số tiền đó có thể là lương hoặc những khoản vay khác của bạn. 

Cấp độ 3: Thư thái (Breathing room)

Vượt qua cấp độ 2 nghĩa là bạn đã hoàn toàn tạo cho mình được một khoản kha khá để dành cho các mục tiêu khác như lập quỹ khẩn cấp và đầu tư cho hưu trí.

Grant Sabatier nhấn mạnh rằng việc bạn có nhiều tiền cũng không đồng nghĩa với việc bạn thực sự tiết kiệm được số tiền đó. Ông chỉ ra một thực tế là hầu hết người dân Mỹ đều sống bằng nợ. 

Cấp độ 4: Ổn định (Stability)

Để đạt được cấp độ 4, bạn phải đảm bảo việc trả được nợ lãi suất cao và tích lũy đủ phí sinh hoạt vào quỹ khẩn cấp trong 6 tháng. Việc này đảm bảo tài chính của bạn không bị lung lay trước những trường hợp bất ngờ.

Cấp độ 5: Linh hoạt (Flexibility)

Nếu đã tiết kiệm được ít nhất 2 năm chi phí sinh hoạt, thì chắc chắn đang ở cấp độ 5 của tự do tài chính. Không chỉ tính riêng tiền mặt mà còn là tổng số tiền từ các tài khoản tiết kiệm và đầu tư. Ở cấp độ 5, bạn có thể nghỉ việc nếu cảm thấy công việc nhàm chán mà không cần phải suy nghĩ quá nhiều.

Cấp độ 6: Độc lập tài chính (Financial Independence)

Để đạt được cấp độ 6, đòi hỏi bạn cần có sự thay đổi trong tư duy để thoát khỏi những khuôn mẫu truyền thống về tài chính cá nhân. Bạn có thể sẽ đầu tư phần lớn trong thu nhập của mình hoặc có thể chuyển sang lối sống tối giản hơn để giảm bớt chi phí sinh hoạt. 

Sabatier cũng cho rằng những người đã đạt được độc lập về tài chính có thể sống hoàn toàn bằng thu nhập tạo ra từ các khoản đầu tư của họ.

Cấp độ 7: Của cải dồi dào (Abundant wealth)

Trong khi những người đang ở cấp độ 6 vẫn cần theo dõi sự thay đổi trong đầu tư để đảm bảo kế hoạch tài chính thì những người ở cấp độ 7 không phải suy nghĩ nhiều về điều này. Ở cấp độ 7, tiền bạc không còn là vấn đề mà bạn lo lắng và không phải là điều cần thiết cho sự tồn tại của bạn.

Nguyên tắc để đạt được ngưỡng tự do tài chính là gì?

Bạn có thể trở thành triệu hay tỷ phú nếu bạn có ước mơ, mục tiêu, kế hoạch rõ ràng và quyết tâm thực hiện đến cùng.

Nguyên tắc để đạt được ngưỡng tự do tài chính là gì?
Nguyên tắc để đạt được ngưỡng tự do tài chính là gì?

Giảm nhu cầu vật chất

Trên thực tế, nhiều người chi tiêu quá nhiều dẫn đến việc thiếu tiền. Những người hướng đến sự tự do tài chính cần hiểu rõ hơn về nhu cầu vật chất của mình. Nếu bạn tiếp tục tiêu tiền vào những món đồ vô dụng, tài khoản của bạn sẽ bị thâm hụt và khoản tiết kiệm của bạn cũng sẽ biến mất ngay lập tức.

Chi tiêu có kế hoạch, khôn ngoan hơn

Hãy cân nhắc mua những món đồ mà bạn thực sự cần cho công việc và học tập. Thay vì mua “tiêu sản”, bạn hãy mua “tài sản” vì tài sản sẽ giúp bạn kiếm thêm tiền còn tiêu sản có thể sẽ biến mất. Đầu tư cho học tập là khoản đầu tư sinh lời nhiều nhất, bởi kiến thức bổ ích sẽ giúp ích cho bạn trong cuộc sống rất nhiều, chẳng hạn như: học cách tiết kiệm, học cách tiêu tiền, học phương pháp đầu tư hiệu quả…

Tăng tích lũy tiền bạc

Tích lũy và tiết kiệm là nền tảng quan trọng trong việc xây dựng tự do tài chính là gì. Để phục vụ cho những trường hợp khẩn cấp, bạn nên có một khoản tích lũy dự phòng cho bản thân. Đồng thời, quỹ dự phòng còn đáp ứng các chi phí khác trong khoảng thời gian dài không làm việc.

Học cách đầu tư đúng đắn

Bí quyết nhanh nhất để đạt tự do tài chính là gì? Đó chính là tiền đẻ ra tiền hay còn gọi là thu nhập thụ động. Ngoài việc giảm bớt nhu cầu chi tiêu, tăng tích lũy tiền bạc, bạn cũng cần học cách đầu tư để sinh lời nhiều hơn.

Tăng nguồn thu nhập

Về cơ bản, để đạt được tự do tài chính, bạn cần đảm bảo nguồn thu nhập lớn hơn chi tiêu. Do vậy, để tăng quỹ tài chính thì cần gia tăng mức thu nhập. Nhờ vậy, bạn có thể đảm bảo mức sinh hoạt của bản thân mà không cần giới hạn một khoản chi tiêu nào. Có thể nói, mức thu nhập càng cao thì càng nhanh chóng đạt được tự do tài chính.

Chỉ bạn 5 cách tạo nguồn thu nhập thụ động để nhanh chóng đạt tự do tài chính

Một số kênh đầu tư tài chính dưới đây bạn có thể tham khảo để sớm đạt tự do tài chính cho bản thân.

Đầu tư vào cổ phiếu, chứng khoán

Thị trường chứng khoán là mảnh đất béo bở cho những ai muốn đầu tư và tạo nguồn thu nhập thụ động. Bạn đầu tư vào cổ phiếu của các công ty để mang về lợi nhuận. Lợi nhuận khi đầu tư vào cổ phiếu, chứng khoán rất lớn, vì thế cần có kiến thức chuyên môn để lựa chọn chứng khoán đầu tư an toàn và sinh lời cao.

Thị trường chứng khoán ở một số quốc gia, bao gồm cả Việt Nam hiện rất sôi động, bất kỳ ai cũng có thể dễ dàng tạo tài khoản và tham gia đầu tư chỉ với 1 triệu đồng. Tuy nhiên, bạn cần có kiến thức để lựa chọn loại cổ phiếu an toàn, sinh lời bền vững, tránh rủi ro thua lỗ do biến động của thị trường.

Đầu tư vào các quỹ mở

Đầu tư vào quỹ mở là một hình thức đầu tư an toàn và mang lại thu nhập ổn định hơn so với đầu tư t vào thị trường chứng khoán. Thông qua việc mua chứng chỉ quỹ, bạn có cơ hội tham gia vào quỹ đầu tư, cho phép quỹ quản lý dòng tiền và tạo ra thu nhập thụ động. Hình thức đầu tư quỹ mở phù hợp cho những người mới, rủi ro thấp.

Đầu tư vào kinh doanh

Nếu có “máu kinh doanh”, bạn có thể khởi nghiệp kinh doanh với kế hoạch dài hạn. Việc kinh doanh có thể mang lại nguồn lợi nhuận và giúp bạn tự do tài chính nhanh hơn. Tuy nhiên bạn phải đối mặt với sự cạnh tranh khốc liệt trên thị trường và các đối thủ.

Tuy nhiên, không phải ai cũng thành công trong kinh doanh. Bạn có thể lựa chọn hình thức đầu tư, hợp tác vào các mô hình kinh doanh để giảm rủi ro và đảm bảo phát triển ổn định.

Đầu tư bất động sản

Đầu tư bất động sản mang đến nhiều cơ hội đầu tư sinh lời hấp dẫn cho những ai có dòng tiền nhàn rỗi. Bạn có thể kiếm lời bằng cách đầu cơ, chuyển nhượng hay lướt sóng đất đai. Hoặc cũng có thể đầu tư cho thuê nhà ở, homestay,….Nếu dư giả tiền bạc thì đầu tư bất động sản là kênh đầu tư đáng để bạn cân nhắc bởi bất động sản sẽ luôn tăng giá theo thời gian.

Đầu tư bất động sản
Đầu tư bất động sản

Đầu tư mua bán vàng

Mua vàng là kênh tích trữ tài chính an toàn nhất với những ai muốn kiếm lời “ăn chắc mặc bền”. Đầu tư mua vàng cần nhiều thời gian để sinh lời, nhưng vàng là công cụ chống lạm phát hiệu quả, bạn không cần phải lo lắng về việc vàng mất giá như tiền mặt. Đặc biệt, nếu kinh tế biến động hoặc bất ổn, giá vàng gần như tăng, trong khi tiền tệ và các tài sản khác sẽ mất giá.

>>>Đọc thêm: Lương gross là gì? Hướng dẫn cách tính và lưu ý khi nhận lương gross

9 bước lập kế hoạch tự do tài chính cho bản thân

Bước 1: Hiểu vị thế tài chính của bản thân

Một người tự do tài chính là người biết bản thân mình đang đứng đâu trên bản đồ kinh tế. Vì vậy, bước đầu tiên trên con đường lập kế hoạch tự do tài chính cho bản thân là nắm rõ tình hình tài chính hiện tại. Các khoản vay cũng như các khoản chi tiêu mà bạn phải trang trải.

Bước 2: Lập ra mục tiêu tự do tài chính cho bản thân

Để chinh phục đích đến hiệu quả nhất thì chắc chắn ai cũng cần một mục tiêu rõ ràng. Quan trọng là mục tiêu đó phải đo lường được, thực tế và có thời hạn theo tiêu chí SMART.

Bước 3: Theo dõi chi tiêu hằng ngày của bản thân

Tiến tới mục tiêu tự do tài chính đồng nghĩa với việc bạn cần có trách nhiệm hơn với đồng tiền của mình. Và để làm được điều này, bạn cần theo dõi chi tiêu rõ ràng. 

Bước 4: Trả tiền cho bản thân đầu tiên

Điều này đảm bảo cho tương lai của bạn luôn trong trạng thái sẵn sàng đương đầu với khó khăn. Có nghĩa rằng trước khi chi tiêu, bạn nên tiết kiệm một khoản tiền nhất định hoặc đầu tư sinh lời để làm quỹ phòng thân. Đồng thời, làm như vậy giúp bạn tránh trường hợp chi tiêu tùy ý.

Bước 5: Chi tiêu tiết kiệm hơn một cách có lý trí

Nhiều người vẫn cho rằng chi tiêu ít đi nghĩa là sống tằn tiện và khắc khổ. Tuy nhiên, thực tế nói lên rằng tiền tiết kiệm mới chính là số tiền bạn sở hữu. Chi tiêu ít hơn là hướng đến sự tiêu dùng thông thái trong nếp sống hằng ngày. Có thể kể đến như nấu ăn tại nhà để tiết kiệm chi phí hay sử dụng các sản phẩm chất lượng cao, lâu bền,…

9 bước lập kế hoạch tự do tài chính cho bản thân
9 bước lập kế hoạch tự do tài chính cho bản thân

Bước 6: Trả các khoản nợ

Trả nợ không chỉ giúp dòng tiền trở nên dồi dào hơn trong tương lai mà còn giúp bạn tránh nợ xấu, duy trì một lịch sử tín dụng tốt. Có 2 phương thức trả nợ như sau: trả các khoản nợ nhỏ đến lớn hoặc bắt đầu trả từ những khoản nợ có lãi cao nhất. 

Bước 7: Luôn giữ suy nghĩ cầu tiến trong sự nghiệp 

Một ý chí cầu tiến là chìa khóa dẫn bạn đến với những nguồn thu nhập hấp dẫn. Sự nỗ lực sẽ giúp bạn nâng cao thu nhập và đến gần hơn với tự do tài chính.

giữ suy nghĩ cầu tiến trong sự nghiệp 
Giữ suy nghĩ cầu tiến trong sự nghiệp

Bước 8: Tạo thêm nguồn thu nhập

Các chuyên gia tài chính khuyến khích chúng ta nên có từ 5 nguồn thu nhập trở lên nếu muốn tự do tài chính. Vậy bạn có thể tìm các nguồn thu nhập bổ sung ở đâu? 

Có 2 loại thu nhập được gọi là thu nhập chủ động và thu nhập bị động. 

Thu nhập chủ động là khoản thu nhập dựa trên công sức bỏ ra ở thời gian thực. Hình thức này có thể bị giới hạn về thời gian bởi 1 ngày chỉ có 24 giờ. Bạn chỉ có thể nhận các công việc làm thêm ngoài giờ hành chính như viết lách, tài xế,…

Đối với thu nhập thụ động, là thu nhập mà không cần sử dụng sức lao động của chính mình. Nó là nguồn thu nhập từ những tài sản của bạn như bản quyền âm nhạc, tài sản sở hữu trí tuệ hay bất động sản. 

Bước 9: Đầu tư để nhanh chóng đạt tự do tài chính

Cuối cùng, để đạt được ngưỡng tự do tài chính thì không thể không nhắc đến đầu tư. Một trong những nguyên tắc cơ bản nhất trong đầu tư là đầu tư càng nhiều càng tốt. Nguyên tắc này tận dụng triệt để sức mạnh của lãi kép. Thời gian càng lâu, bạn sẽ tăng các khoản đầu tư hằng năm với tỷ lệ cao hơn mức tăng thu nhập bản thân. 

Trên đây là những thông tin về tự do tài chính là gì cũng như các cấp độ tự do tài chính và từng bước lập kế hoạch tài chính cho cuộc đời của mỗi người. Hy vọng bài viết của Thẻ VIP miền Trung đã giúp bạn có thêm kiến thức, động lực đạt mục tiêu tự do tài chính hướng tới nghỉ hưu sớm và tận hưởng cuộc đời ý nghĩa hơn.